هر که نفسي را از مرگ نجات دهد مانند آن است که همه مردم را حيات بخشيده است. "قرآن کريم"
 

احياي قلبي تنفسي هنگامي ضرورت مي يابد که فردي دچار قطع تنفس يا ضربان قلب و يا هر دو شود. هنگامي که قطع تنفس و ضربان قلب رخ دهد، با مرگ ناگهاني روبه رو خواهيم شد.
مرگ ناگهاني ، علل مختلفي دارد که شامل مسموميت ، غرق شدگي ، گير کردن جسم خارجي در مجاري تنفسي، برق گرفتگي و خفه شدگي در اثر فشار و خفه شدگي بر اثر گازها هستند، ولي شايع ترين آن را حمله قلبي (انفارکتوس) تشکيل مي دهد.

نشانه هاي هشداردهنده حمله قلبي عبارتند از:

احساس ناراحتي و فشار ، احساس سنگيني روي قفسه سينه ، فشرده شدن يا درد در وسط سينه که بيش از چند دقيقه طول بکشد.
دردي که به شانه ها ، گردن يا بازوها منتشر مي شود.
احساس ناراحتي در قفسه سينه به همراه سبکي سر، غش ، تعريق، تهوع يا تنگي نفس.
بايد توجه داشت که ممکن است تمامي نشانه هاي ذکر شده بالا در هر حمله قلبي ديده نشوند.با شروع هر کدام از نشانه ها صبر نکنيد و در اسرع وقت تقاضاي کمک نماييد.

احياي قلبي ريوي يك مانور حيات بخش است كه به كمك آن تنفس و گردش خون فرد مصدوم حفظ مي شود تا از نرسيدن موادغذايي و اكسيژن به مغز او و مرگ مغزي در فرد جلوگيري شود.اين مانور حياتي مي تواند بدون احتياج به هيچ وسيله اضافي نيز انجام گيرد و انجام صحيح و به موقع آن جان انسانهاي زيادي را از مرگ حتمي نجات بخشد .آيا مي دانيد كه چه بسا فردي كه دچار ايست قلبي تنفسي شده است با انجام صحيح مانورهاي احيا قلبي تنفسي مي تواند از مرگ حتمي نجات پيدا كند.

در مواردي مثل ايست قلبي , غرق شدن , خفگي , مصرف زياده از حد مواد مخدر .و مشروبات الكلي , احياي قلبي ريوي مي تواند فرد را به زندگي بر گرداند.

جهت شروع احياي قلبي ريوي ابتدا بايد مطمئن شويد كه فرد مورد نظر شما به احياي قلبي ريوي نياز دارد بدين منظور:
او را صدا زده و به آرامي تكان مي دهيد .

به دقت به چهره فرد و حركات قفسه سينه او بنگريد . (( چهره كبود و زرد و لبهاي تيره رنگ و كبود نشانگر نارسايي گردش خون فرد است )).

با ديدن اين علايم بي درنگ از كساني كه در محل حادثه حضور دارند بخواهيد تا با تلفن اورژانس 115 تماس بگيرند.
اگر مي خواهيد  احيا’ قلبي ريوي را انجام دهيد هرگز به بهانه تماس با اورژانس مصدوم را رها نكنيد .امانبايد فرصت را از دست بدهيد .شما هم مي توانيد با احياي قلبي ريوي زندگي اين فرد را نجات دهيد پس مراحل احياي ريوي را آغاز كنيد.
هشدارقبل از هرگونه اقدامي جهت انجام احياي قلبي تنفسي هر مصدوم اطمينان حاصل كنيد كه اين عمل سلامتي شما يا مصدوم را از نظر سرايت بيماريهايي چون ايدز و هپاتيت تهدي نمي كند .

براي انجام مراحل CPR مرحل زير را با دقت پيش مي گيريم .

باز كردن راه هوايي  Air way

اولين قدم باز كردن راه هوايي فرد است .در فرد بيهوش تمامي ماهيچه ها شل شده اند.عضلات زبان و گردن هم از اين
قاعده مستثني نيستند و احتمال دارد كه زبان به طرف حلق بر گردد و راه هوايي را مسدود كند .

كف دست را روي پيشاني مصدوم گذاشته و سر او را به طرف عقب بر گردانيد . همزمان با اين كار دست ديگر را زير چانه او قرار داده و به سمت بالا فشار دهيدبه طوريكه دندانهاي فك بالا و پايين در مقابل هم قرار گيرند . در صورت انجام صحيح اين مراحل شما موفق به باز كردن را ه هوايي مصدوم خواهيد شد .مراقب باشيد كه دهان فرد را بيش از حد باز نشود چون در اين صورت ممكن است زبان به عقب برگردد و راه هواي را مسدود كند .

دادن تنفس مصنوعي  Breathing

پس از بازكردن راه هوايي بايد از وضعيت تنفس مصدوم أگاه باشيد.ابتدا قفسه سينه فرد را برهنه كنيد.اگر صورت مصدوم كبود و رنگ پريده باشد .نه جريان هوا از بيني و دهان فرد حس شو د و نه صدايي كه نشانگر جريان هوا باشد به گوش برسد.قفسه سينه حركت نداشته باشد.تنفس وي قطع شده است و بايد تنفس مصنوعي را آغاز كنيد حتي اگر نتوانستيد تشخيص دهيد كه فرد مذكورتنفس دارد يا نه نفس مصنوعي را آغاز كنيد چون اگر فرد تنفس داشته باشد شما در هنگام تنفس مصنوعي متوجه مي شويد.

سررابه عقب متمايل كنيد به صورتيكه دهان كمي بازتر باشد (نحوه باز كردن راه هوايي در مبحث قبل آمده است.)با انگشتان دستي كه روي پيشاني مصدوم است سوراخهاي بيني فرد را ببنديد.دهان خود را روي دهان مصدوم بگذاريد بطوريكه , لبهاي شما كاملا اطراف دهان اورا بگيرد.با يك بازدم عميق هوارا وارد دهان فرد مصدوم كنيد.همزمان از گوشه چشم خودبه قفسه سينه فردنگاه كنيد وببينيد آيا هنگامي كه درون مجاري هوايي اومي دميد قفسه سينه بالا مي رود يا نه ؟وقتي قفسه سينه فرد بالا مي آيد تنفس را قطع كنيد ودهان خود را از دهان فرد دا كرده و بيني اورا آزاد بگذاريد و خودتان برا ي تنفس بعدي نفس بگيريد.هنگام تنفس موثر سينه وشكم مصدوم بالاو پايين مي آيد , احياگر حس مي كند كه بادكنكي را پر ميكند و پس از دميدن حجم معيني , مقابل ورود هواي اضافه تر مقاومت احساس ميكند .به تدريج رنگ پوست فرد از زردي و كبودي به صورتي تغيير مي يابد.

حفظ گردش خون  Circulation

پس ازدادن يك يا دو تنفس مصنوعي در صورتيكه فرد تنفس خود را بازنيابد بايد نبض فرد را كنترل كرد.

طريقه كنترل كردن نبض :

توجه داشته باشيد كه وقفه در انجام مراحل احياي قلبي ريوي بيشتر از 5 ثانيه نشود.

صدمات گردن

در صورتي که مشکوک هستيد که گردن دچار صدمه شده است يا نه ( به طور نمونه در صدمات ناشي از رانندگي يا تصادف با اتومبيل) ، راه هوائي به شکل ديگري بايد باز شود. در اين حالت ، راه هوائي فقط با بالا بردن چانه بدون عقب بردن سر باز مي گردد. در صورتي که راه هوائي همچنان مسدود بود، سر را به آرامي و نرمي تا حدي به عقب خم کنيد تا راه هوائي باز شود. عمليات احيا در شيرخواران ( از نوزادي تا 2 سالگي) مشابه بزرگسالان است اما موارد اختلاف مهمي نيز با هم دارند که براي يادگيري عمليات احيا در کودکان، نظر خوانندگان محترم را به جزواتي که به دنبال اين توسط اورژانس کشور انتشار خواهيم داد جلب مي کنيم.